Artikel

Cijfers liegen niet?!

2 min leestijd
februari 16, 2024
Cijfers liegen niet?!

Cherry Picking

Dit fenomeen, Cherry Picking genaamd, is een van de valkuilen waarop iedereen die met data werkt, kans maakt om in te trappen. Dit gebeurt vaak onbewust, zoals wanneer we een sollicitant spreken en na 20 seconden denken ‘dit wordt ‘m niet’. Onze hersenen gaan dan op zoek naar bevestiging van die overtuiging en negeren alles wat dit buikgevoel tegenspreekt.

Ook zijn we vaak gewoon onbedoeld lui. Het is eenvoudigweg gemakkelijker om een paar stukjes informatie te kiezen en daar je standpunt op te baseren, dan om alle beschikbare informatie zorgvuldig te analyseren. Ga maar eens na voor jezelf hoe jij in een restaurant je eten uitkiest. Scroll je door het menu tot je iets lekkers tegenkomt? Of lees je altijd eerst het hele menu door voordat je je keuze maakt?

Het is echter ook een valkuil die regelmatig bewust misbruikt wordt. Zoals wanneer we alleen de laatste twee maanden presenteren om een verbetering van de resultaten te laten zien, bijvoorbeeld een stijging van het aantal sollicitanten per vacature. Terwijl als we de langere trend zouden meenemen we misschien wel nog steeds 20% lager zitten dan in de maanden ervoor.

Wat doe je eraan?

Het is belangrijk om te beseffen dat Cherry Picking niet altijd bewust is, maar bijvoorbeeld ook kan afhangen van de hoeveelheid data die je beschikbaar hebt. Zo zou de dip in het aantal sollicitanten in de betreffende maanden ook ieder jaar opnieuw kunnen gebeuren; een gevolg van een seizoenspatroon. Dit kan je conclusie opnieuw beïnvloeden. Wat als het resultaat weliswaar lager is dan in de zes maanden ervoor, maar wellicht toch weer 5% hoger dan het jaar ervoor in dezelfde periode?

En een van de dingen die ik zeker kan aanraden, is om vooraf af te stemmen wanneer het resultaat goed of fout is. Dit vragen we bijvoorbeeld ook altijd vooraf bij een Equal Pay analyse. Wanneer is het gat klein, groot en/of te groot? Op die manier wordt de ruimte om (bewust of onbewust) te cherry picken aanzienlijk kleiner.

Meer weten?

Contact Irma Doze?

Elize Vos
Elize Vos

Consultant

Elize is consultant bij Highberg, actuaris, lid van het Actuarieel Genootschap en draagt de titel AAG. Zij heeft ruime ervaring in pensioenadvies. Pensioenontwerp, harmonisatie en…
Lees meer